Kalibrasyon hizmeti alınırken yalnızca cihazın ölçülmesi değil, bu ölçümün hangi yeterlilik şartları altında gerçekleştirildiği de önemlidir.
TÜRKAK tarafından akredite edilmiş bir kalibrasyon laboratuvarı, ilgili akreditasyon kapsamındaki faaliyetleri TS EN ISO/IEC 17025 standardına göre yürütme yeterliliğinin değerlendirilmiş olduğunu gösterir. Standardın kendisi için ISO/IEC 17025 nedir? yazısına bakabilirsiniz.
Akreditasyon, laboratuvarın bütün faaliyetlerini otomatik olarak kapsamaz. Akreditasyon kapsamı; hangi ölçüm büyüklüklerinde, hangi ölçüm aralıklarında ve hangi yöntemlerle hizmet verildiğini belirleyen teknik bir çerçevedir.
TÜRKAK nedir?
TÜRKAK, Türkiye’deki uygunluk değerlendirme kuruluşlarının akreditasyon faaliyetlerini yürüten ulusal akreditasyon kuruluşudur.
Kalibrasyon laboratuvarlarının akreditasyonunda temel standartlardan biri TS EN ISO/IEC 17025’tir. Bu standart laboratuvarların teknik yeterliliği, tarafsızlığı ve tutarlı çalışması için gereklilikler ortaya koyar. KAL-MER’in akreditasyon kaydı AB-0323-K’dir; belgeler Sertifikalarımız sayfasındadır.
Akreditasyon neden önemlidir?
Kalibrasyon sonucunun güvenilirliği, yalnızca ölçüm cihazının bir referansla karşılaştırılmış olmasına bağlı değildir. Ölçümün yetkin personel tarafından gerçekleştirilmesi, uygun yöntemlerin ve ölçüm standartlarının kullanılması, ölçüm belirsizliğinin değerlendirilmesi, metrolojik izlenebilirliğin sağlanması, çevresel koşulların kontrol edilmesi, teknik kayıtların tutulması ve sonuçların uygun şekilde raporlanması birlikte değerlendirilir.
ISO/IEC 17025 bu tür laboratuvar yeterliliği unsurlarını sistematik şekilde ele alır. Raporlamanın nasıl okunacağı için: kalibrasyon sertifikası nedir?
Akreditasyon kapsamı neden kontrol edilmelidir?
Bir laboratuvarın TÜRKAK tarafından akredite edilmiş olması tek başına yeterli bir bilgi değildir. Asıl önemli konu, almak istediğiniz kalibrasyon hizmetinin laboratuvarın akreditasyon kapsamı içerisinde bulunup bulunmadığıdır.
Örneğin bir laboratuvar belirli basınç aralıklarında akredite olabilir ancak talep edilen farklı bir basınç aralığı kapsam dışında olabilir. Aynı durum boyutsal ölçümler, sıcaklık, nem, basınç, elektrik, kütle, hacim, tork, zaman ve frekans, kuvvet ve optik gibi farklı ölçüm alanları için de geçerlidir.
Bu nedenle hizmet satın alınırken akreditasyon belgesinin kendisinden çok ilgili akreditasyon kapsamının incelenmesi gerekir. KAL-MER’de bu büyüklükler kalibrasyon hizmetleri sayfalarında açıklanır.
TÜRKAK akreditasyonlu kalibrasyon sertifikasının avantajı nedir?
Akreditasyon kapsamında gerçekleştirilen kalibrasyon faaliyetleri, laboratuvarın ilgili teknik alandaki yeterliliğinin bağımsız bir akreditasyon kuruluşu tarafından değerlendirilmiş olması açısından önem taşır.
Bu durum ölçüm sonuçlarına duyulan güveni artırabilir ve farklı kuruluşlar arasındaki teknik karşılaştırılabilirliğe katkı sağlayabilir.
Akreditasyon, bir ölçüm cihazının “kesinlikle doğru” olduğunu garanti eden bir kavram değildir. Akreditasyon, laboratuvarın ilgili kapsamda belirlenmiş yeterlilik şartlarını karşılayabilme kapasitesine ilişkindir.
Akreditasyon ile sertifikasyon aynı şey midir?
Hayır. Akreditasyon ve sertifikasyon farklı uygunluk değerlendirme kavramlarıdır.
Kalibrasyon laboratuvarları açısından ISO/IEC 17025, laboratuvarın yeterliliğinin değerlendirilmesinde kullanılan temel standartlardan biridir. Bu nedenle “ISO/IEC 17025 sertifikası” ifadesi yerine, teknik bağlama uygun olarak laboratuvarın ISO/IEC 17025’e göre akredite olması ve ilgili akreditasyon kapsamının değerlendirilmesi daha doğru bir yaklaşımdır.
Sonuç
TÜRKAK akreditasyonu, kalibrasyon hizmetinin teknik yeterlilik açısından değerlendirilmesinde önemli bir göstergedir. Ancak hizmet alırken yalnızca “TÜRKAK akreditasyonlu” ifadesine bakmak yeterli değildir.
Doğru yaklaşım; laboratuvarın akreditasyon durumunu, ilgili kapsamını, ölçüm aralıklarını, yöntemlerini ve talep edilen kalibrasyonun kapsam içerisinde olup olmadığını birlikte değerlendirmektir. Kalibrasyonun tanımı için kalibrasyon nedir? rehberine dönebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
TÜRKAK nedir?
TÜRKAK, Türkiye’deki uygunluk değerlendirme kuruluşlarının akreditasyon faaliyetlerini yürüten ulusal akreditasyon kuruluşudur. Kalibrasyon laboratuvarlarında temel standart TS EN ISO/IEC 17025’tir.
TÜRKAK akreditasyonu her faaliyeti kapsar mı?
Hayır. Akreditasyon kapsamı; hangi ölçüm büyüklüklerinde, hangi aralıklarda ve hangi yöntemlerle hizmet verildiğini belirler. Talep edilen kalibrasyonun bu kapsamda olup olmadığı ayrıca bakılmalıdır.
Akreditasyon cihazın kesinlikle doğru olduğunu garanti eder mi?
Hayır. Akreditasyon, laboratuvarın ilgili kapsamda belirlenmiş yeterlilik şartlarını karşılayabilme kapasitesine ilişkindir; tek tek ölçüm sonucunu garanti etmez.
Akreditasyon ile sertifikasyon aynı mıdır?
Hayır. Kalibrasyon laboratuvarları açısından doğru yaklaşım, laboratuvarın ISO/IEC 17025’e göre akredite olup olmadığını ve ilgili kapsamı değerlendirmektir.